Teoria bloku śluzówkowego

Wśród wielu teorii dotyczących mechanizmów wchłaniania żelaza najwięcej zwolenników ma teoria bloku śluzówkowego, opracowana przez Hahna i wsp. Zgodnie z tą teorią wnikające do komórek nabłonkowych jelita jony żelaza dwuwartościowego powodują powstawanie białka nośnikowego, tj. apoferrytyny. Apoferrytyna, łącząc się z utlenionymi w międzyczasie jonami żelaza trójwartościowego daje ferrytynę. Na-stępnie żelazo ponownie ulega redukcji do dwuwartościowego i po dyfuzji do krwi łączy się z transferyną. Zatem wchłanianie żelaza jest uzależnione od ilości apoferrytyny, która jest czynnikiem ograniczającym wchłanianie.

Wprawdzie teoria bloku śluzówkowego nie tłumaczy możliwości wystąpienia zatrucia po podaniu zwłaszcza u dzieci dużych dawek żelaza, jednak wobec braku innych przekonujących teorii jest nadal powszechnie uznawana. Wchłanianie żelaza odbywa się przede wszystkim w dwunastnicy i górnym odcinku jelita cienkiego, przy czym sole żelaza dwuwartościowego wchłaniają się lepiej. Po wchłonięciu żelazo w połączeniu z transferyną dostarczane jest do wszystkich tkanek, a przede wszystkim do szpiku oraz do magazynów tkankowych.

W celu zwiększenia zawartości hemoglobiny o 1 g°/o (0,62 mmol/1) potrzeba 170 mg żelaza. Ze względu jednak na fakt, że część wchłoniętego żelaza odkłada się w magazynach tkankowych, ilość tę należy zwiększyć do 210 mg. Po doustnym podaniu, w korzystnych warunkach, ulega wchłonięciu jedynie 50% zastosowanej dawki, co oznacza, że dla zwiększenia zawartości hemoglobiny o 1 g%, (0,62 mmol/1) należy wprowadzić do organizmu ok. 500 mg żelaza dwuwartościowego. Przy stosowaniu soli żelaza trójwartościowego konieczna jest 6-10-krotne zwiększanie dawek. W przypadku żelaza trójwartościowego doustnie stosuje się jedynie połączenia organiczne, ponieważ związki nieorganiczne są zbyt toksyczne. Żelazo wydalane jest bardzo powoli w ilości 1-2 mg/24 h w kale, moczu, pocie, złuszczonych nabłonkach itp. Jedynie u kobiet krwawienia miesiączkowe prowadzą do większej utraty żelaza i tym chyba należy tłumaczyć częstsze występowanie u kobiet niedokrwistości.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *